Ήθη - Έθιμα
Μύθοι - Θρύλοι
Τραγούδια - Χοροί
Παλιά Παιχνίδια
Όμιλος "ΔΕΛΙΝΟ"
"ΑΤΡΟΜΗΤΟΣ"-"ΚΑΜΒΟΥΝΙΑΚΟΙ"
Ιπτάμενοι Ιππότες
Η Ντουλάπα μας

Τα Φώτα και το Κουρμπάνι.

Η Μεταφορά των εικόνων (Κύριε Ελέησον)

Οι νέοι του χωριού αναλάμβαναν να μεταφέρουν τις εικόνες από όλες τις εκκλησίες του χωριού και από όλα τα εξωκλήσια στην πλατεία του χωριού, όπου θα γινόταν ο Αγιασμός των Φώτων. Χωρίζονταν σε ομάδες. Κάθε ομάδα θα έφερνε τις εικόνες από τις εκκλησίες που θα οριζόταν. Συνήθως τρεις ομάδες της Παναγιάς και του Αη Νικόλα, του Αη Θανάση με το Χαϊρι και του Αη Ταξιάρ(χ)η.
Στο δρόμο ψάλλανε δυνατά το "Κύριε Ελέησον". Στο δρόμο γινόταν εναλλαγή των εικόνων ώστε όλοι να μεταφέρουν, όλες τις εικόνες.
Όταν έφταναν στο χωριό οι ομάδες, έμπαιναν από τρεις διαφορετικές εισόδους. Κάθε ομάδα ψάλλοντας προσπαθούσε να ακουστεί περισσότερο. Ταυτόχρονα έφταναν έξω από την εκκλησία όπου ενωμένοι πια έκαναν τρεις γύρους ψάλλοντας "Κύριε Ελέησον".
Κατόπιν έμπαιναν στην πλατεία για να αρχίσει ο Αγιασμός των Φώτων.
Στη μέση της πλατείας στηνόταν η κολυμβήθρα και θα γινόταν ο "αγιασμός των υδάτων".
Άρχιζε στη συνέχεια η δημοπρασία των εικόνων της εκκλησίας. Τη μεγαλύτερη τιμή έπαιρνε η εικόνα του "Βαπτιστού". Οι πλειοδότες της κάθε εικόνας θα είχαν την προστασία του Αγίου για όλη τη χρονιά. Το τίμημα ήταν ή σε είδος στάρι, κριθάρι, βρίζα ή σε χρήματα.
Οι εικόνες θα παρέμειναν στην κεντρική εκκλησία μέχρι τη μέρα της Αναλήψεως.
Την ημέρα του Αγιασμού των εικόνων κάθε σπίτι έφερνε και την εικόνα του σπιτιού, βασιλικό, νερό στο μπραγατσούλι και αλάτι στην πλατεία. Εκεί αφού γινόταν ο αγιασμός όλοι έπαιρναν αγιασμένο νερό, βασιλικό και αλάτι για το σπίτι. Θα το χρησιμοποιούσαν για να δώσουν και στα ζώα τους, αλλά και για τυχόν αρρώστιες που θα αντιμετώπιζαν στην οικογένεια.

Η ΓΙΟΡΤΉ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ ΣΤΟ ΤΡΙΓΩΝΙΚΟ ΠΡΙΝ 78 ΧΡΟΝΙΑ (ΤΟ 1931)

Από το αρχείο του Βασίλη Παπαθανασίου δημοσιεύουμε άρθρο της εφημερίδας Μακεδονίας της 6ης Ιανουαρίου 1931 που αφορά τη γιορτή των Φώτων. Τίτλος του άρθρου "Πώς γλεντούν οι Χασιώτες".
ΤΡΙΓΩΝΙΚΟΝ (ΧΑΣΙΩΝ)
Πώς γλεντούν οι Χασιώτες
Κάθε μέρος της Ελλάδος έχει και τα δικά του έθιμα. Στα χωριά των Χασίων τας εορτάς των Χριστουγέννων δεν τας γιορτάζουν τόσο, όσο τις εορτές των Φώτων.
Εξαιρετική εντύπωση μου έκαμαν εφέτος οι Τριγωνικιώτες. Νύφες και κορίτσια, γέροντες και νέοι, στολισμένοι με τα γιορτερά ρούχ και ασημένια βραχιόλια, ασημοζούναρα, κλέφτικα κιουστέκια και λοιπά άλλα παραβάζια, μαζεύτηκαν στο μέρος που καθώρισεν ο Νεοφώτιστος Παπακώστας για την βάπτισι.
Αφού τελείωσεν η βάπτισι αρχίζομε τον εορτασμόν με κονιάκ και με ούζο, απαραίτητον δε και τη σουγλιμάδα τη γουρνίσια, αποτελέσαντες τον Τριγωνικιώτικό μας κύκλο με αργηγούς της παρέας τους κ.κ. αιδεσιμώτατον Παπακώσταν, Δημ. Κωνσταντόπουλον, Χρίστον Παπαδόπουλον, Χρίστον Μαρκόπουλον, Θωμάν Κατσαγιανόπουλον, Χρ. Παπαθανασίου, Ι. Ζγουρόπουλον και Φώτιον Ζγουρόπουλον. Ο τελευταίος άμα τον κυρίευσεν ενθουσιασμός σηκώθηκε και χόρεψεν αξιοθαύμαστα, συνάμα δε και τραγούδησε το κάτωθι τραγούδι του, που εξαιρετικά το αγαπάει.
Στα ψηλά, σπάστα χάλασέ τα
Στα ψηλά τα παραθύρια
στα ψηλά τα παραθύρια
κάθονται δυο μαύρα φρύδια
Κι αγναντεύουν τα καΐκια
Πώρχουντι ́που το Μεσήρι
Κι όλα όλα φουρτουμένα
Όλο μάλαμα κι ασήμι
Φουρτουμένα κι* φτιασίδι.
Μας έκανε μεγάλη εντύπωση ο χορός των κυριών, Δέσπως Ι. Κούτσιανου και Θανάσους Ν. Σταμκόπούλου και μερικών δεσποινίδων που απ ́όλες διακρίθηκαν η δις Φανίτσα Παπαθανασίου χορεύσασα εξαιρετκώς τη καραγκούνα. Την ευχόμεθα ταχείαν στέψιν.
ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΤΗΣ

το κουρμπάνι

Το κουρμπάνι (ζωοθυσία). Πρόκειται για ένα έθιμο, με αρχαίες ρίζες.
Είναι κοινό τραπέζι με συνεισφορά ή από τάματα των πιστών και γίνεται στο λόφο του Αη Θανάση. Οι προετοιμασίες ξεκινούν πολλές ημέρες πριν από τη γιορτή.
Από την προηγούμενη μέρα, ανήμερα της γιορτής του Αγίου Αθανασίου, ξεκινούν οι προετοιμασίες.
Γίνεται η σφαγή των ζώων (γιδοπρόβατα), δωρεά (τάματα) των κατοίκων, ετοιμάζονται τα καζάνια και τα όσπρια (κυρίως πατάτες).
Το πρωί ανάβουν οι φωτιές με τα ξύλα και πάνω τους μπαίνουν τα μεγάλα καζάνια. Το σιγοβράσιμο κρατά ως το μεσημέρι.
Όταν το κουρμπάνι είναι έτοιμο μοιράζεται στους συγκεντρωμένους δωρεάν.
Η γιορτή, γιατί για γιορτή πρόκειται, αν βοηθήσει ο καιρός μετατρέπεται σε γλέντι, με τραγούδια και με χορούς.
Την προετοιμασία και την οργάνωση την έχει η εκκλησιαστική επιτροπή.

ΤΟ ΓΚΟΡΜΠΑΝΙ ΣΤΟΝ ΑΗ ΘΑΝΑΣΗ ΠΡΙΝ 83 ΧΡΟΝΙΑ (ΤΟ 1927)

Από το αρχείο του Βασίλη Παπαθανασίου δημοσιεύουμε απόσπασμα της εφημερίδας Μακεδονίας της 5ης Μαίου 1927, άρθρο που αφορά το γιορτασμό του Γκορμπανιού στο Τριγωνικό. Τίτλος του άρθρου "Το γκορμπανι στον Αηθανάση"
ΤΡΙΓΩΝΙΚΟΝ
Το γκουρμπανι στον Αηθανάση.
Όπως κάθε χρόνο έτσι και φέτος γιορτάστηκε πανηγυρικώς στας 2 Μαΐου και στην πιο μαγευτική τοποθεσία του χωριού μας «στον Αηθανάση» η μνήμη της ανακομηδής του λειψάνου Αθανασίου του Μεγάλου.
Το χωριό μας πρέπει να είναι περήφανο για την εξαιρετική του Αηθανάση τοποθεσία και για την εκκλησίαν που έκτισαν οι παπούδες μας προς τιμήν του αγίου.
Όποιος και αν περάση διαβάτης αδύνατο να μη μαγευθή από το δενδροφυτευμένο λόφο του Αηθανάση. Μετά την εωθηνή κωδονοκρουσία άπαντες οι κάτοικοι αναβαίνοντες τον ανήφορο φτάσανε στην κορυφή του λόφου, όπου ο εφημέριος αιδέσιμος Παπακώστας ετέλει την θείαν λειτουργίαν στην εκκλησία του «Αηθανάση».
Μετά την θείαν λειτουργίαν η Εκκλησιαστική Επιτροπή παρασκεύασε άφθονα φαγητά και έφαγον όλοι οι παρευρεθέντες υπερβαίνοντες τους διακοσίους. Κυκλοφορήσας ο δίσκος της εκκλησίας εισέπραξε πλέον των τριών χιλιάδων δραχμών.
Αξιέπαινς ο κ. Κων. Κωνσταντόπουλος που στον Αηθανάση εδώρησε μια μεγάλη λεύκην δια να χρησιμοποιηθή εις την ανοικοδόμηση του Ναού.
Την εωθηνή κολουθίαν ηκολούθησε χορός ανδρών και γυναικών και γλέντι με καλούς οργανοπαίκτας.
ΖΓΟΥΡΟΠΟΥΛΟΣ
Ανταποκριτής Χασίων

Πώς γιορτάστηκε το Κουρμπάνι φέτος

Το κουρμπάνι είναι θρησκευτικό έθιμο, που γιορτάζεται στις 2 Μαΐου, ημέρα της μετακομιδής των ιερών λειψάνων του Αγίου Αθανασίου. Η λέξη είναι τούρκικη και σημαίνει θυσία ζώου, προσφορά στον κόσμο και κοινό τραπέζι. Η θυσία δένει τις ρίζες μας στους αρχαίους Έλληνες προγόνους , αναφέρεται και στη Παλαιά Διαθήκη, ενώ το κοινό τραπέζι θυμίζει τις Αγάπες των πρώτων χριστιανικών χρόνων. Οι ρίζες του εθίμου χάνονται στα βάθη των αιώνων, αφού όπως γράφει η εφημερίδα Μακεδονία το 1927 σε άρθρο με τίτλο «ΤΡΙΓΩΝΙΚΟΝ: Το γκουρμπάνι στον Αηθανάση» οι κάτοικοι είχαν βρει το έθιμο από τους παππούδες τους και το διατήρησαν. Το έθιμο διατηρήθηκε μέχρι σήμερα έχοντας συμποσιακό χαρακτήρα.
Φέτος με τη βοήθεια και του καλού καιρού, οι χωριανοί, αλλά και κάτοικοι της γύρω περιοχής, ανηφόρισαν στο λόφο του Αη Θανάση. Αφού παρακολούθησαν τη θεία λειτουργία στον εκεί υπάρχοντα ναό και πήραν την ευχή του Παπαγιάννη: «Επίσκεψαι, Κύριε Ιησού Χριστέ, ο Θεός ημών, τα εδέσματα των κρεών και αγιάσον αυτά...», κατευθύνθηκαν στο χώρο όπου τους περίμεναν τα έτοιμα πιάτα με σουβλάκι, σπανακόπιτες και σπανάκι με εντόσθια ζώων. Όλα προσφορά της εκκλησιαστικής Επιτροπής που είχε και την ευθύνη της διοργάνωσης. Ο καθένας παίρνοντας το πιάτο του κατευθυνόταν στα στρωμένα τραπέζια.
Οι επισκέπτες, που ήταν αρκετοί αφού χρειάστηκε να φέρει η Εκκλησιαστική Επιτροπή και άλλα τραπέζια και καρέκλες, παρακολούθησαν μέσα σε ένα μαγευτικό πραγματικά τοπίο, τους τοπικούς χορούς από το χορευτικό του Τριγωνικού και του Μικροβάλτου, που τίμησαν τη γιορτή. Ακολούθησε γλέντι από τους κατοίκους, που κράτησε μέχρι αργά το μεσημέρι.

Τα ραγκατζιάρια: Παλιό ανδρικό έθιμο της πρωτοχρονιάς.

Το έπαιζαν την ημέρα της πρωτοχρονιάς οι νέοι του χωριού. Ήταν οργανωμένο και ομαδικό έθιμο. Η ομάδα αποτελούνταν από 15 - 30 νέους. Την ομάδα την αποτελούσαν ο αρχηγός, η νύφη, ο αράπης, ο αρκουδιάρης, η αρκούδα και τα παλικάρια ρογκατσιάρια. Από πίσω ακολουθούσε μια συνοδεία με ένα γαϊδούρι το οποίο φόρτωναν ό,τι τους έδιναν από τα σπίτια που επισκέπτονταν, συνήθως κρέας, πίτες και κρασί. Στο γαϊδούρι ήταν φορτωμένα τα άδεια βαρελάκια και οι άδειοι τουρβάδες που στη διάρκεια του γυρίσματος πολλές φορές γέμιζαν και άδειαζαν.
Όλα συγκεντρώνονταν σε κάποιο σπίτι όπου θα γινόταν το γλέντι μετά το γύρισμα.
Ο αρχηγός και τα παλικάρια φορούσαν φουστανέλες. Στα χέρια τους κρατούσαν σπαθιά ή κλούτσες. Η νύφη φορούσε γυναικεία ρούχα και τη συνόδευε πάντα ο γαμπρός. ο Αράπης φορούσε έναν μαύρο μανδύα (ταλαγάνι) και ήταν ζωσμένος με κουδούνια. Ο αρκουδιάρης παλιά ρούχα και η αρκούδα ήταν ντυμένη με δέρμα γουρουνιού ή προβιά.
Στο δρόμο τραγουδούσαν τραγούδια Αγιοβασιλιάτικα και χόρευαν.
Σε κάθε σπίτι έλεγαν και διαφορετικό τραγούδι. Οι νοικοκυρές τους κερνούσαν τσίπουρο ή κρασί, γλυκά και φρούτα. Στο δρόμο όποιον συναντούσαν, έβρισκε το μπελά του. Απαιτούσαν χρήματα για να τον επιτρέψουν να περάσει.
Παράδοση ήταν και η συνάντηση των ρογκατσιαριών μεταξύ των γειτονικών χωριών. Συνήθως ερχόταν ή πήγαιναν στα γειτονικά χωριά Ριάχοβο και Μεταξά.
Στη συνάντηση τα ραγκατζιάρια του χωριού έπρεπε να αποκρούσουν τους επισκέπτες ραγκατζιάρια. Δεν γινόταν γενική συμπλοκή, αλλά πάλευαν οι αρχηγοί .. Ανεξάρτητα ποιος νικούσε ακολουθούσε γλέντι στο οποίο έπαιρναν μέρος νικητές και ηττημένοι.
Το βράδυ ακολουθούσε ολονύκτιο γλέντι. Το κρασί και το κρέας που είχε συγκεντρωθεί ήταν πολύ και θα είχαν την ευκαιρία να κάνουν και σπατάλες.

Οι Λαζαρίνες

Οι Λαζαρίνες ήταν γυναικείο έθιμο της Πασχαλιάς (Κυριακή του Λαζάρου)
Οι νέες του χωριού μετά την εκκλησία γύριζαν τα σπίτια του χωριού. Σε κάθε σπίτι τραγουδούσαν και χόρευαν. Σε ένα καλάθι συγκέντρωναν τα αυγά που τους έδιναν.
Όταν τελείωναν με τις επισκέψεις στα σπίτια συγκεντρώνονταν στην πλατεία. Εκεί τις περίμεναν και οι μεγαλύτερες γυναίκες του χωριού και το στήνανε στο χορό.
Επειδή, σαν νέες, δεν είχαν το θάρρος να γυρίσουν και να χορεύουν δημόσια, οι μάνες τους από την προηγούμενη μέρα τις τάιζαν με μια ειδική πίτα την ...

Άλλα έθιμα

Τα έθιμα του χωριού ανάλογα με τη γιορτή.
Έθιμα Χριστουγέννων: Κόλιαντρα
Έθιμα Πρωτοχρονιάς: Ρογκατσιάρια, Σούρβα
Έθιμα Φώτων: Μεταφορά εικόνων
Έθιμα αποκριάς: φανοί, μασκαράδες, συγχώρεμα.
Έθιμα Πάσχα: Λαζαρίνες, Εύρεση φωλιάς (Μεγάλη Παρασκευή), ο Φανός του Πάσχα.
Άλλα έθιμα: Το κουρμπάνι, το πανηγύρι.

Τα κόλιαντρα

Τα κόλιαντρα ( τα κάλαντα) είναι έθιμο της παραμονής των Χριστουγέννων.
Από νωρίς το βράδυ τα παιδιά ετοίμαζαν το σακουλάκι τους. Νωρίς το πρωί, τα μεγαλύτερα παιδιά θα χτυπούσαν την καμπάνα. Αυτή ήταν το σήμα της συγκέντρωσης και της εκκίνησης. Τα παιδιά θα γυρνούσαν παρέες παρέες τα σπίτια του χωριού για να ψάλλουν τα κόλιαντρα. Μετά το σπίτι του παπά δεν υπήρχε σειρά. Οι πρώτοι που θα έλεγαν τα κόλιαντρα σε κάποιο σπίτι θα ήταν και οι τυχεροί. Αυτοί θα έπαιρναν τα περισσότερα καλά. Χρήματα, φρούτα (σύκα, ξυλοκέρατα και φιρίκια), καραμέλες.
Το μεσημέρι λυγισμένα από την κούραση και το κρύο θα έκαναν τον απολογισμό της παρέας. Θα μοίραζαν ό,τι συγκέντρωσαν και θα άρχιζε ο υπολογισμός για το πόσα ακόμη θα μαζέψουν τα Σούρβα. Αρκεί να έκαναν υπομονή για μια εβδομάδα περίπου.

Τα Σούρβα

Τα Σούρβα (πρωτοχρονιάτικα κάλαντα) ήταν γιορτή της παραμονής της πρωτοχρονιάς.
Τα μικρά παιδιά, τα οποία δεν θα έπαιζαν την επομένη μέρα τα ρογκατζιάρια, θα έπαιζαν τα Σούρβα. Όπως και στα κόλιαντρα, έπρεπε να πέσουν από πολύ νωρίς για ύπνο γιατί η καμπάνα δεν θα αργούσε να χτυπήση για τη συγκέντρωση και το ξεκίνημα. Η συγκέντρωση και πάλι ήταν στην πλατεία. Η καμπάνα χτυπούσε τόσο δυνατά που θα ξυπνούσες σίγουρα. Οι φωνές εξ άλλου από την πλατεία, αλλά και ψηλά από το καμπαναριό, για όσους τολμούσαν να ανέβουν, ξυπνούσαν όλο το χωριό.
Με τη συγκέντρωση στην πλατεία, δινόταν το σύνθημα για να ξεκινήσουν τα Σούρβα. Τα παιδιά τρέχοντας από σπίτι, με το σακουλάκι τους περασμένο στους όμους τους και στο χέρι την κατσιαμάκα (ξύλο με γύρισμα για να περνάνε εκεί τις κουλούρες) , θα γύριζαν όλο το χωριό. Σε κάθε σπίτι και τραγούδι.
Ο κόπος τους πάλι θα συγκεντρωνόταν και θα μοιραζόταν με όλη την παρέα. Οι επόμενες συζητήσεις τους θα ήταν πόσα χρήματα μάζεψε η κάθε παρέα, πόσα φιρίκια, πόσα ξυλοκέρατα και πόσες καραμέλες. Θα έκαναν και το σούμο να ξέρουν πόσα μάζεψαν τις γιορτές και τι μπορούν να αγοράσουν.
(Παραπομπή: Οι πηγές βρίσκονται στα ράφια 26 και 27 της ντουλάπας)

Μύθοι - Θρύλοι - Παραμύθια

Η επικοινωνία Αη Θανάση -Παναγιάς

Λένε πως υπάρχει μια κρυφή υπόγεια επικοινωνία μεταξύ του Αη Θανάση και της Παναγίας. Για να το εξακριβώσουν αυτό οι χωριανοί άφησαν παλιά μια γάτα από την τρύπα στον Αη Θανάση και βγήκε από την τρύπα στην Παναγιά.
Δεν ξέρουμε που είναι η τρύπα στον Αη Θανάση, ξέρουμε όμως την τρύπα στην Παναγιά. Άλλοι λένε ότι στην τρύπα αυτή κατέληγε το κανάλι που έφερνε το νερό στην Παναγιά από πηγάδι στις Μπάρες. Μέρη του καναλιού βρέθηκαν, αλλά καταστράφηκαν από το βαθύ όργωμα των χωραφιών με τα τρακτέρ.

Ο Αγριοκόκοτας

Όταν ήμουν μικρός, οι παλιότεροι μας μιλούσαν για τον αγριοκόκοτα στο Σκάπητο. Ποιος δεν πέρασε νύχτα από το Χαΐρι ή τις Μπάρες και δεν κράτησε την αναπνοή του για να ακούσει τον αγριοκόκοτα. Τα βράδια, όταν μαζευόμασταν στην πλατεία του χωριού, άρχιζαν οι συζητήσεις για τα ισκιώματα και τα άλλα περίεργα, δεν ήταν λίγοι αυτοί που καυχιόταν, ότι είχαν ακούσει τον αγριοκόκοτα. Κάποιοι στην υπερβολή τους έλεγαν, μάλιστα, ότι τον είδαν κιόλας και είχαν μια ιστορία να αφηγηθούν.
Μια τέτοια ιστορία που έζησα κι εγώ.
"Ο αγριοκόκοτας ήταν ο φόβος για μας τους μικρούς. Θυμάμαι μια φορά, είχα πάει στην Τσιούκα, στα γίδια του παπού μας του Μαμαϊάννη, μαζί με την ξαδέλφη μου τη Χαρίτω και τη Θανάσω. Ο παππούς από νωρίς μας προειδοποίησε, ότι πρέπει να φύγουμε. Τι θα μας τάιζε άλλωστε; Το λιγοστό ψωμί που του πήγαμε και το φαγητό ίσα ίσα που έφτανε για τον ίδιο. Εμείς παίζοντας και μαζεύοντας μαλλί, που άφηναν τα πρόβατα που περνούσαν ανάμεσα στα πυκνά πουρνάρια και τα γαβριά, ξεχαστήκαμε. Όταν, ο παπούς γύρισε το απόγευμα, πέφτοντας ο ήλιος πίσω από το Μπούρινο, και μας βρήκε εκεί, μας έβαλε τις φωνές. Πήραμε και εμείς, η Χαρίτω, δηλαδή, που ήταν και η μεγαλύτερη, τα πράγματα που θα έστελνε στο χωριό και φύγαμε τρέχοντας.
Μέχρι το Χαΐρι, ήταν όλα καλά και ωραία. Είχε όμως σκοτεινιάσει. Δεν θυμάμαι ποιος θυμήθηκε τον Αγριοκόκοτα. Με το που τον αναφέραμε, άλλαξε η ατμόσφαιρα. Άρχισε ο φόβος, ο φόβος μετατράπηκε σε κλάμα, το κλάμα σε κατάρες για τον παππού που μας έδιωξε τέτοια ώρα. Πως να προχωρήσουμε τώρα;
Είναι δεν είναι πεντακόσια μέτρα η απόσταση του χωριού, από το Χαΐρι. Εμένα μου φάνηκε ατέλειωτος ο δρόμος. Για να είμαι ειλικρινής, άκουσα πολλές φορές τον αγριοκότοτα εκείνη τη βραδιά. Δεν ξέρω βέβαια αν ήταν κάποιος κόκορας, από κάποιο κοτέτσι του χωριού, που λαλούσε, ή ήταν ο αγριοκόκοτας."

Τα Φώτα και οι Καλικάντζαροι

Των Θεοφανίων, κλείνει το εορταστικό Δωδεκαήμερο που ξεκινά με τα Χριστούγεννα και τελειώνει με τη βάφτιση του Χριστού.

Σύμφωνα με την παράδοση, επειδή από τη γέννησή του μέχρι και τα Φώτα, ο Χριστός είναι αβάφτιστος βρίσκουν την ευκαιρία οι καλικάντζαροι να ανέβουν στη γη και να αλωνίσουν τον κόσμο. Θυμάμαι τις ιστορίες που μας έλεγε ο παππούς μου ο Βαγγέλης για τους καλικάντζαρους, καθισμένος στο τζάκι στο παλιό σπίτι, όταν ήμουν παιδί. Είναι μαύροι, έλεγε, γιατί κατεβαίνουν από την καμινάδα. Στο τζάκι σιγόκαιε ένα κούτσουρο και ο λιγοστός καπνός του ανέβαινε στην καπνοδόχο.
Μας τους περιέγραφε τόσο παραστατικά που νομίζαμε ότι σε λίγο θα κατέβουν από την καμινάδα. - Έρχονται το βράδυ στον ύπνο και σας γαργαλούν με την ουρά τους. Πρέπει να βρουν φαγητό για να μη σας πειράξουν, γιαυτό αφήστε πάνω στο τραπέζι ένα πιάτο με φαγητό.
- Είδες παππού εσύ καλικάντζαρους;
- Εμ και βέβαια είδα! Πολλές φορές ήρθαν στο μύλο.
Ο παππούς μου ήταν μυλωνάς. Στο Λάκκο που ήταν ο μύλος ο θόρυβος από τον αέρα και το νερό ήταν ότι πρέπει για να ταξιδέψει το μυαλό στα ξωτικά, τις νεράιδες και τους καλικάντζαρους. Γιαυτό και τα παραμύθια του παππού είχαν όλα μέσα τους ιστορίες για τέτοια ξωτικά.
- Και πώς είναι παππού;
- Είναι ξωτικά, περίεργα πλάσματα, μικροσκοπικά, με μεγάλα μάτια, μακριά μύτη, με ουρά και μακριά χέρια, πονηροί και κατεργάρηδες. Αν δεν βρουν φαγητό "μαγαρίζουν" τους ανθρώπους.
Μετά άρχιζε το παραμύθι για το δένδρο που πριόνιζαν οι καλικάντζαροι όλο το χρόνο κάτω από τη γη ... μέχρι που μας έπαιρνε ο ύπνος.
Δεν ήταν μόνο ο παππούς που πίστευε(;) στους καλικάντζαρους.
Οι αρχαίοι πίστευαν ότι ήταν ψυχές που έβρισκαν τις πόρτες του Άδη ανοιχτές και ανέβαιναν στον επάνω κόσμο, όπου γύριζαν για μέρες παντού, χωρίς έλεγχο και περιορισμούς.
Η πίστη στους καλικάντζαρους λέγεται πως προήλθε από ελληνικές και ρωμαϊκές γιορτές του Δεκεμβρίου, που συνδυάζονται με τη γενέθλια ημέρα του Θεού Ηλίου, την 25η Δεκεμβρίου. Αργότερα στο Βυζάντιο για να γιορτάσουν το Δωδεκαήμερο, άνθρωποι μασκαρεμένοι με κρυμμένα τα πρόσωπά τους, πείραζαν με μουσικές και τραγούδια τους ανθρώπους στους δρόμους, έμπαιναν απρόσκλητοι στα σπίτια τους ως πραγματικοί εισβολείς, απαιτώντας φαγητά και γλυκά, μέχρι τον Αγιασμό.
Με το πέρασμα των αιώνων, οι καλικάντζαροι σαν ξωτικά, πλάσματα περίεργα, μικροσκοπικά, με ουρά και μακριά χέρια, πονηροί και κατεργάρηδες, πειράζουν για 12 μέρες και "μαγαρίζουν" τους ανθρώπους.
Σήμερα φεύγουν για να επιστρέψουν πάλι κάτω από τη γη τρώγοντας τον κορμό της. Θα έρθουν του χρόνου τα Χριστούγεννα για να τρυπώσουν τα βράδια στα σπίτια μας από τις καμινάδες, τις κλειδαρότρυπες, τις χαραμάδες στις πόρτες και τα παράθυρα, να τα αναστατώσουν, "να συμβολίσουν μια πρόσκαιρη ριζική ανατροπή της δεδομένης τάξης του κόσμου, που θα φέρει το επάνω-κάτω, θα τον καθαρίσει από τις αμαρτίες και θα ξαναδώσει στους ανθρώπους την αναγκαία γαλήνη και ψυχική αρμονία που χρειάζεται για να αντιμετωπίσουν τους άλλους καλικάντζαρους, αυτούς που φορούν μάσκα ανθρώπου και που μας περιμένουν πίσω από γραφεία, ταμεία ή στην επόμενη γωνιά του δρόμου".
Τάκης Παπαθανασίου

Ετοιμάζεται 3

Ετοιμάζεται 4

Το Διοικητικό Συμβούλιου του Συλλόγου
Πρόεδρος: Γιώργος Παπαδόπουλος
Γραμματέας: Χρήστος Κούτσιανος
Ταμίας: Γιάννης Παπαδόπουλος
Μέλη:
Αντώνης Μαρκόπουλος
Αχιλλέας Κούτσιανος
Κώστας Κωνσταντόπουλος
Γιώργος Πιτσιούγκας

Αθλητικός και Μορφωτικός Σύλλογος "Ατρόμητος"
ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΚΟΣ ΑΓΩΝΑΣ
ΜΑΝΙΑΚΟΙ-ΓΙΑΣΤΡΑΜΜΕΝΟΙ
Παρασκευή απόκρεων του 1998. Καθόμασταν στο καφενείο του Στέργιου στο στρογγυλό τραπέζι στη γωνία κι συζητούσαμε ως συνήθως διάφορα, πολιτικά ,ιδέες επιχειρηματικές κι ότι άλλο βάζει ο νούς σας. Ξαφνικά κάποιος δε θυμάμαι ποιος είπε γιατί δεν παίζουμε έναν ποδοσφαιρικό αγώνα. Σαστίσαμε όλοι για λίγο μέχρι να καταλάβουμε τι έγινε. Αυτή η κουβέντα μας χτύπησε όλους σε ένα απ’ τα ευαίσθητα σημεία μας. Χρόνια είχαμε να παίξουμε μπάλα. γιατί η ομάδα μας είχε διαλυθεί .Ο ΑΤΡΟΜΗΤΟΣ .Μέσα μας όλοι είχαμε τη δίψα ,τη λαχτάρα να παίξουμε ,γιατί όλοι περάσαμε απ’ την ομάδα κι παίξαμε. Μετά από αυτό κι μέχρι τα ξημερώματα όλη η συζήτηση στρεφόταν γύρω απ’ το ματς .Αποφασίστηκε να φτιάξει μια ομάδα ο Φώτης κι μια ο Κουτσογεωργας με τη μέθοδο του πατήματος.Ο Φώτης την ονόμασε ΓΙΑΣΤΡΑΜΜΕΝΟΙ κι ο Κουτσογεωργάς ΜΑΝΙΑΚΟΙ. Το παιχνίδι ορίστηκε να γίνει το πάσχα. Ο Παπαδόπουλος Χρήστος ( Τακάρας) ανέλαβε σαν χορηγός να δωρίσει τις στολές για το παιχνίδι. Στο πάτημα πρώτος πάτησε ο Φώτης κι η σειρά των παιχτών που παίρνονταν για κάθε ομάδα ήταν η εξής:

Μετά ο Παπαθανασίου Τάκης ανέλαβε να κάνει τις παρακάτω προσκλήσεις και να καθαρογράψει τις συνθέσεις κάθε ομάδας. Στάλθηκαν σ’ ολους τους παίχτες.

Για την ιστορία, διαιτητής ήταν ο Κούτσιανος Γιάννης κι επόπτες ο Χατζόπουλος Στράτος και Κούτσιανος Αθανάσιος.Το παιχνίδι τέλειωσε με σκορ 2-1 υπέρ των Γιαστραμμένων. Τα γκολ των Γιαστραμμένων πέτυχαν: ο Παπαδόπουλος Χρήστος το 1-0 στο 26ο λεπτό με δυνατό σούτ, το 2-0 ο Παπαθανασίου Τζίμης στο 37ο λεπτό με προβολή στην επαναφορά της μπάλας χτυπώντας δοκάρι σε σουτ του Παπαδόπουλου Χρήστου.Για τους Μανιακούς σκόραρε ο Κωνσταντόπουλος Κώστας στο 43ο λεπτό με δυνατό σουτ έξω απ’ τη μεγάλη περιοχή.

Το κύπελο το πήραν οι Γιαστραμένοι

Τζίμης Παπαθανασίου

Ιπτάμενοι Ιππότες
Φωτογραφίες από τις εκδηλώσεις 2007-2008-2009

Ο Πρόεδρος

Ετοιμάζεται 8